मुख्य सामग्रीवर वगळा

आदर्श शिक्षक पुरस्कार

 


संतोष बा. मनसुटे

जि. प. शाळा रुधाना

जि. बुलढाणा


५ सप्टेंबर चा दिवस उजाडला. राष्ट्रीय, राज्य, जिल्हा स्थरावरिल आदर्श शिक्षकांची नावे जाहीर झाली. आदर्श शिक्षक पुरस्कार हा आपले पुढल्या महिन्यात सेवानिवृत्त होत असलेले विठ्ठल सर यांना मिळावा अशी आंतरिक ईच्छा स्टाफ च्या सर्व शिक्षकांना वाटत होती.पण मला पुरस्कार मिळावा या करिता चढाओढ करावी, आणि मी कसा आदर्श आहे हे वरिष्ठांना पटवुन द्यावं आणि संभवता वशिलेबाजी करावी, हा विचार सरांच्या तत्वात बसत नव्हता.

      तेवढ्यात विठ्ठल सर आपल्या दुचाकी फटफटीने शाळेच्या आवारात दाखल झाले. फट फट फटऽऽऽ करित सरांची गाडी थांबली, तोच आमचे सर आलेऽऽ आमचे सर आलेऽऽ करित पंधरा वीस पोरांच्या गुचका सरांच्या जवळ आला. गुचका हा फुलांचा असतो अन ती मुलं फुलांसारखीच होती.

सर मला हेल्मेट द्या,

सर मी टिफीन बॅग घेतो,

सर मी वर्ग झाडुन काढला,

सर मी आपल्या वर्गातील जाळे काढले

       अशा प्रकारे एकेक विद्यार्थी आपापली कामे सरांना सांगत होता. सरांच हेल्मीट वर्गात नेवुन ठेवाव,बॅग न्यावी या करिता आपसात भांडत, मी नेतोऽऽ मी नेतोऽऽ करत विद्यार्थ्यांचा गलका पाहुन सरांचे सहकारी विटे सर ओरडले,"येऽऽ पोरहो, अरे सरांना गाडीच्या खाली तर उतरु द्या!"

  तोच पोरं बाजुला झाले.

   दैनिक परिपाठ आटोपला.सर्वजन आपापल्या वर्गात गेले. विठ्ठल सरही आपल्या वर्गात दाखल झाले. सर्व विद्यार्थी एकसाथ उभे राहुन गुड मॉर्निंग सर म्हणाले.

  " गुड मॉर्निंग एव्हरी वन!! सिट डाऊन प्लिज!"

   अस म्हणत सरही खुर्चीवर बसायला गेले. तोच खुर्चीवरील धुळ पाहुन सर म्हणाले,"टेबल पुसायच कापड कुठ आहे रे?"

   कापडाची शोधा शोध सुरु झाली. तोच राधा नावाची विद्यार्थीनी पुढे आली. तीने आपल्या निळ्या स्कर्टच्या कोपर्‍याने खुर्ची पुसली. अन आपल्या बेंच वर जावुन बसली. काही कळायच्या आतच राधाची कृती घडली. तिच्या त्या प्रेमाबद्दल काय बोलावं ते वाट्टेल त्या विषयावर तासंतास बोलणार्‍या सरांना कळालं नाही ते निशब्द झाले.

    अध्ययन-अध्यापनास सुरुवात झाली. पाहता पाहता दुपार झाली. मध्यान्ह भोजनाची वेळ झाली. गावात भंडारा असल्याने शाळेची खिचडी न खाता विद्यार्थी भंडार्‍यात जेवायला गेले.

   शिक्षकही स्टाफरुम मध्ये टिफीन घेवुन जेवायला बसले. सर्वांनी एकमेकांस शिक्षक दिनाच्या शुभेच्छा दिल्या. आपसात चर्चा चालु झाली, विटे सर विठ्ठल सरांना म्हणाले,"आदर्श शिक्षकांची यादी जाहीर झाली सर, आमाले वाटय यंदा तुमाले भेटाव लागत व्हता पुरस्कार. पुढच्या महिन्यात रिटायरमेंट आहे तुमची!"

  सरांनी स्मित हास्य केलं आणि,"काय म्हणतात मुलं तुमचे?" अस बोलुन विषय बदलला.

   जेवता-जेवता गप्पा रंगात आल्या. स्टाफ रुमच्या बाहेर इयत्ता २ री चा मिलींद व गजानन एरझारा मारतांना विटे सरांच्या नजरेत पडले.

" काय रे मिलींद, काय झालं?"

"काई नाई सर!" दोघ लाजत थांबले.

  त्यांना काहीतरी सांगायच आहे हे ओळखुन सरांनी आत बोलवलं.

"काय म्हणतो, मिलिंद?

खांद्यावर हात ठेवत विठ्ठल सरांनी विचारलं.

 "काही नाही सर!" अस म्हणत लाजत पायाचा अंगठा तो फरशीवर फिरवु लागला.

"काय रे गजानन काय म्हणणं आहे याच?" सरांनी विचारलं.

"सर त्यानं तुमच्यासाठी भंडार्‍याच्या पंक्तीतुन बर्फी आणली."  गजानन म्हणाला.

  तोच सरांनी हात पुढे करताच, त्याने खाकी हाफपॅट च्या उजव्या खिशात हात घालुन बर्फी काढली व सरांच्या हातावर टेकवली.

"तू नाही खाल्लीस का?"सर म्हणाले.

"नाही सर मले नाही आवडत." अस म्हणत, मिलींद अन गजानन लाजत पळत निघाले.

      खेडे गावात पंक्तीत गोड पदार्थांची एक ना दोनच वाड होते. त्यातही मला बर्फी आवडत नाही म्हणत आपल्या सरांसाठी बर्फी राखुन ठेवणारा विद्यार्थी पाहुण त्यांचे डोळे पाणावले.

   आपले सर आले, आपले सर आले म्हणत हेल्मेट-टिफिन बॅग वर्गात नेण्याकरिता विद्यार्थांचा उडणारा गलका, आपल्या स्कर्टने खुर्ची पुसणारी राधा, सारे सारे क्षणात सरांच्या डोळ्या समोर तरळुन गेले.

       तोच विठ्ठल सर गर्वाने हातातली बर्फी समोर करत आपल्या सहकार्‍यांना म्हणाले बंधु-भगिनींनो या पेक्षा मोठा पुरस्कार कोणता असु शकतो. घ्या आपण वाटुन घेवुत, हा पुरस्कार.

        "विटे सर तुमच्या मघाच्या प्रश्नाच उत्तर मिळालं का? आपल्याला आदर्श शिक्षक व्हायच नाहीच हो आवडता शिक्षक व्हायचयं!"

     सरांच्या पाणावल्या डोळ्यांत बर्फी वाटुन खातांना विधुराच्या कन्या खाणारा श्रीकृष्ण दिसत होता.

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

आठवणीतला गणेशोत्सव

  सौ. भारती सावंत, मुंबई किती गाऊ बाप्पा आज मी गोडवे तुझ्या महतीचे प्रतिक्षा तुझ्या आगमनाची मिळते पहाया दर्शन भक्तीचे   आमच्या बालपणी तुम्ही असेच थाटात , ढोल-ताशांच्या निनादात वाजत-गाजत यायचात. बाबा गणपती बाप्पाला बसवलेला पाट डोईवर घेत. आम्ही सारी मुले टाळ्यांचा गजर करत बाबांच्या पाठोपाठ चालत असू. नदी किनार्‍या वरून मिरवणूक काढून बाप्पा तुम्हाला घरापर्यंत आणले जाई. घरातील सुवासिनी तुमचे आणि बाबांचे पंचामृताने पाय धुऊन हळदी-कुंकू लावून , पायावर स्वस्तिक काढून जल्लोषात तुम्हाला घरात आणत आणि रंगरंगोटी , सजावट केलेल्या पाटावर तुम्हाला स्थानापन्न करत. फुलांच्या वर्षावात  ' गणपती बाप्पा मोरया ' करून आरोळी देत स्वागत करायचो. त्यावेळी आम्हा बालकांना खूप आनंद व्हायचा. पूर्ण अकरा दिवस भक्तिमय वातावरण नि तुमच्या जवळच आमचा मुक्काम.त्यामुळे ते अकरा दिवस अभ्यासाला पूर्ण सुट्टी. गणपतीची कामे दूर्वा , हराळी आणायला रोज रानात जायचं. एकवीस दुर्वांची जुडी तुमच्य...

‘महाराष्ट्र’ नाव कसे पडले?

  शिवकन्या एन. कदेरकर-कोंजारी महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन  मंडळ , बालभारती , पुणे सदस्य व सहशिक्षिका मॉर्डन हायस्कूल , सोलापूर                          महाराष्ट्र या नावातच महानता दिसून येते महा मोठे महान असे हे राष्ट्र होय म्हणूनच जय जय महाराष्ट्र माझा गर्जा महाराष्ट्र माझा हे ऐकताना किंवा गाताना अभिमानाने मान ताठ होते ऊर भरून येतो डोळ्यात एक चमक येते. संतांचा देश दऱ्याखोऱ्या आमचा देश शूरवीरांचा देश यासारख्या अनेक नावाने सुपरिचित असणाऱ्या महाराष्ट्राचे नाव महाराष्ट्र कधी कसे पडले याबाबत मात्र अनेक विचार प्रवाह दिसून येतात. प्राप्त झालेले हे नाव लोक वाचत आहे की देश वाचक याबाबत ही प्रश्नचिन्हच आहे. इतिहासाचे अभ्यासक चि. वि. वैद्य यांच्या मते इसवी सन पूर्व ६०० च्या सुमारास दक्षिण भारतात गोपराष्ट्र ,   पांडुराष्ट्र व मल्ल राष्ट्र इत्यादी वसाहती होत्या त्यातीलच मल्लराष्ट्र म्हणजेच महाराष्ट्र होय. तसेच इतिहासाचे अभ्यासक रा. गो. भांडारकर यांच्या मते दक्षिणेतील रठ्ठ लोका...

मूल्य शिक्षण: काळाची गरज

  सुमन तिजोरे जि.प. प्राथ. शाळा वडाळा बहिरोबा ता.नेवासा , जि. अहमदनगर  मूल्यशिक्षण हा शब्द मूल्य आणि शिक्षण या दोन शब्दांचा मिळून तयार झाला आहे मूल्य हा मुळात संस्कृत शब्द आहे त्याचा अर्थ मोल असा आहे शिक्षण हा मराठी शब्द शिक्षा या संस्कृत शब्दापासून तयार झालेला आहे शिक्षा हा शब्द शिक्ष् या धातूपासून म्हणजे मुलं रूपा पासून तयार झालेला आहे शिक्ष् म्हणजे ज्ञान मिळवणे उपदेश करणे यानुसार मूल्य शिक्षण म्हणजे मोलाची ज्ञान प्राप्ती किंवा मोलाचा उपदेश करणे मूल्यशिक्षला इंग्रजीत value Education म्हणतात या इंग्रजी शब्दाचे मूळ  valer  या लॅटिन शब्दात  आहे ,  valer चा अर्थ मूल्यवान असणे असा होतो तर Ed u cation या इंग्रजी शब्दाचे मूळ educatum, educere educare या लॕटीन शब्दांमध्ये Educcatum चा अर्थ शिकविणे असा होतो Educare  चा अर्थ उन्नयन  करणे हा आहे म्हणजे पालन करणे, पोषण करणे, संवर्धन करणे होय या उत्पत्ती वरून असे स्पष्ट होते की मूल्य शिक्षण म्हणजे मूल्यवान असण्यासाठी शिकविणे, उन्नयन करणे पालन करणे, पोषण करणे, व्यक्तीच्या शारीरिक मानसिक सामाजिक समायोजन यांन...